Schatkamer: Teresa Imer / Madame Casanova

Tijdelijke presentatie

In 2020 staat de operadiva Teresa Imer centraal in de Schatkamer van het museum. De eerste vrouwelijke directeur van de Antwerpse Opera én de moeder van de dochter van Casanova.
donderdag 30 januari 2020 tot donderdag 31 december 2020 van 10:00 tot 17:00
Individuele bezoekers Tijdelijk gesloten

Madame de Pompéati en het Tapissierspand

Op 15 oktober 1756 maken de lezers van de Gazette van Antwerpen als eersten kennis met de operadiva 'Madame de Pompéati'. De eigenaars van het Antwerpse Theater van het Tapissierspand hebben immers beslist om hun schouwburg voor het seizoen 1756-1757 aan haar en haar gezelschap te verhuren, en de krant bericht hoe de delicaatheid van Pompéati's stem en haar uitzonderlijke manier van zingen doorheen Europa op applaus zijn onthaald en hoe de zangeres aan de belangrijkste vorstelijke hoven heeft opgetreden. Een aanwinst voor de Scheldestad dus!

Een venetiaanse met vele namen

'Madame de Pompéati', eigenlijk Anna Maria Teresa Imer - later ook bekend als Theresa Imer-Pompeati, Thérèse Colbac Hertin de Pompeati, Madame Trenti, Teresa Cornelys of 'Mrs. Smith' - wordt in 1723 in Venetië geboren. Als dochter van Giuseppe Imer, impresario en directeur van het San Samuele-theater, en diens echtgenote, de actrice Paolina, weet Teresa erg goed wat een leven in het theater inhoudt. Ze kent Carlo Goldoni van dichtbij en zal optreden met Christoph Willibald Gluck.

Casanova

Om 'La Pompeati' te horen zingen moeten Antwerpse operaliefhebbers op reis naar Venetië, Turijn, Bayreuth, Kopenhagen, Wenen of Parijs. Als vrijgevochten vrouw trekt ze door Europa waarbij ze een spoor van gebroken mannenharten achterlaat. Ze heeft verschillende kinderen, waaronder (minstens) een dochter van Casanova. Die laatste zal (in een jaloerse bui?) trouwens beweren dat Teresa het directeurschap van het Theater van het Tapissierspand binnenhaalt door in de gunst te komen van landvoogd Karel van Lotharingen.

Eerste vrouwelijke directeur van de stad

Theater van het Tapissierspand, Antwerpen

Het directeurschap van Teresa Pompeati in Antwerpen - ze is de eerste vrouwelijke directeur van de stad - verloopt vrij voorspoedig. Naast 64 speelavonden organiseert ze ook enkele bals (misschien met dansmuziek van D'Aubat Saint-Flour, want ze is een van de intekenaars van diens befaamde Cent contredanses). Maar het leven van een theaterdirecteur is gevuld met financiële risico's, en maar al te vaak moet Teresa op de vlucht slaan voor schuldeisers. Dat ze als zakenvrouw in een mannenwereld een pionier is, zal pas twee eeuwen na haar dood worden erkend.

Carlisle House

Na Antwerpen trekt Teresa Pompeati naar Nederland, en in 1759 strijkt ze neer in Londen. Daar, aan Shoho Square, opent ze Carlisle House, waar ze concerten, opera’s, (gemaskerde) bals en diners organiseert. Tussen 1765 en 1774 is Carlisle House de plek om Johann Christian Bach en Carl Friedrich Abel te horen (in de beroemde ‘Bach-Abel Concert Series’). Ook Stephen Storace treedt er op. De maskerades trekken tot wel 2.000 feestvierders, en bezoekers kunnen zich er vergapen aan onder meer een Chinese kamer en aan de door Thomas Chippendale ontworpen meubels. Bijna 15 jaar lang verdringt de Britse elite zich aan haar deur. Zelfs parlementsdiscussies eindigen vroeger wanneer er feesten zijn in Carlisle House, zodat de parlementariërs niets hoeven te missen. ‘The world was dying to be on Mrs. Cornelys’s list’, schrijft Charles Dickens later.

Gemaskerd bal in Carlisle House, Londen

Ondanks het succes van Carlisle House blijft Teresa Imer de schulden opstapelen. In de jaren 1770 begint het fout te lopen. Op 19 augustus 1797 overlijdt Teresa Imer vergeten en in armoede in de schuldenaarsgevangenis in Londen. Hoog tijd dus om deze pionier en haar rol in Antwerpen in de schijnwerpers te plaatsen.

Schrijf je in op de nieuwsbrief van Museum Vleeshuis